Ellis Island Nyu-York buxtasnda yerlir. “Amerika darvazas” adlanan bu ada bir zamanlar balca mühacirt mrkzi olub.
1892-1924-cü illr arasnda Ellis adasndan 20 milyon immiqrant ölky daxil olub. Amerikallarn txminn 40 faizinin ailsind AB-a oradan daxil olan n az bir üzv var. Hazrda bu tarixi yerin brpa edilmsin çallr.
Ellis adasnda immiqrasiya mrkzi 1924-cü ild balanb. Orada bütün binalar bo idi. mmiqrantlar limanda rütubtli hava raiti sbbil evlri trk etmy balayblar. 1976-c ild is Azadlq abidsi brpa olundu. Bu, AB-n 200-cü ildönümü il bal idi. Ellis adasnn sas binalar tmir edildi v mrkz qaplarn ziyartçilr açd. Ada Amerikann immiqrant muzeyi v rf memorial oldu. Ötn bir neç ild qeyri-hökumt tkilatlar Ellis adasnda baqa binalarn da tmir v brpa edilmsi üçün pul ayrlmasna chd göstrirlr. ndi mhur v adi amerikallar internetd v televiziya ekranlarnda peyda olaraq kömk istyirlr. Onlar cdadlarnn Ellis adasndak hyat tcrüblrindn danrlar.

Misal üçün Avropadan Nyu York limanna gmilr daxil olan zaman, o vaxtki sakinlr varl srniinlrin sndlrini yoxlayar, kasblar is sakitç qarlayardlar. Avropadan glnlr bir neç yoxlandan keçrdilr. Gün rzind 5 mindn çox immiqrant onlar gözlyn hkim qrupunun yanna aparlard. Hkimlr onlardan l-üstü fiziki qli imtahan çrçivsind 13 saniylik tibbi yardm n olduunu soruardlar. Testi keç bilmyn immiqrantlar üçün bu, yeni Amerika hyat ümüdlrinin puç olmas demk idi. Onlardan bzilri Avropaya qaytarlmamdan vvl Ellis Adas hospitalna göndrilrdi. Hospital brpa olunacaq thlükli binalar biridir.

O zaman Amerikada yeni hyata balayan bzi imiqrantlar üçün Ellis adas ümid v uurlarnn hekaytini ks etdirir. “Ellis sland”n qorunmas kampaniyasn dstklynlr deyir ki, oradak binalar tam brpa olunmaldr. Onlar tarixlrini qorunub saxlanlmas üçün tarixi binalarn da saxlanmasn istyirlr.

Emil Quliyev