| Karikatürist Salih Memecan'la Söyle i |
a la GÌuvelio lu
Washington
17/11/2006
|
|
Salih Memecan'la S yle i - H zl
Salih Memecan'la S yle i - Yava
Mizah yoluyla insan güldüren, güldürürken de dü ündüren bir araç, karikatürler... Ancak geçen y l baz Avrupa gazetelerinde yay nlanan Hz. Muhammed karikatürlerine Müslümanlar n sert tepki göstermesi, bas n özgürlü ü konusundaki tart malar da gündeme getirdi.
Georgetown Üniversitesi¡¦ndeki sergisi için Washington¡¦a gelen Salih Memecan karikatürlerde bir s n r çizilmesi gerekti ini savunuyor ve Amerika¡¦y buna örnek gösteriyor:
" imdi mesela Amerika¡¦da bas n özgürlü ü neredeyse s n rs zd r. Ama yine de zencilerle, Yahudilerle ya da ba ka gruplarla ilgili, onlar küçük dü üren, a a layan yay n yapamazs n z. Yani siz çizersiniz, yasak de il, ama editör kullanmaz."
Memecan¡¦a göre, çizimleri nedeniyle yarg lanan karikatüristlerin yapabilecekleri en iyi ey, gelen tepkilere kulak vermek. Karikatürlerin yasaklanmas ise sonu olmayan bir yol...
"Hz. Muhammed karikatürünü yasaklarsan z, sonra sa karikatürünü yasaklan yor olmas laz m, St. Paul karikatürlerinin de yasaklan yor olmas laz m, St. Nicholas yani Noel baba karikatürlerine kadar gider i o zaman."
Georgetown Üniversitesi ö rencileriyle de bir araya gelen Memecan, 1969-70 y llar aras nda Kaliforniya¡¦da bir lisede okumu . Bu bir y l n hem kalemine hem de hayata bak aç s na çok ey kzand rd n söylüyor karikatür ustas ....
8 y ld r New York¡¦un Scarsdale kentinde ya ayan; Washington Post, Baltimore Sun, Philadelphia Inquirer gibi Amerika¡¦n n en ünlü gazetelerinde karikatürleri yay nlanan Memecan, Amerika¡¦yla Türkiye aras ndaki karikatür anlay n kar la t rd zaman, kendisini ansl gördü ünü söylüyor.
"Türkiye¡¦de karikatüristin özgürlü ü Amerika¡¦dakinden daha fazla. imdi kanunlar aç s ndan bakt n z zaman, tamam Türkiye¡¦de baz kanunlar hala insan n elini kolunu ba l yor olabilir. Onlar da kald ki, sürekli de i iyor, reformlardan geçiyor, daha özgür bir hale geliyor. Amerika¡¦daysa sorun editörlerin k s tlamas . Yani siz bir ey çizebilirsiniz ama editör onu kontrolden geçirir, yay nlamaz, sak ncal bulabilir. Türkiye¡¦de bu konuda nedense daha özgürlük var. Gazete karikatüristi, gazete kö e yazar gibi kabul ediliyor, ki öyle. Onun fikri, onun fikridir denilip, hani k r c da olsa sonuç olarak karikatürdür denilip yay nlan yor. Amerika¡¦daysa editörler çok daha titiz davran yor bu konuda. "
Konu sansüre gelince, bazen kendisini k s tlad n söyleyen Memecan¡¦a göre, bu bir sayg ve sorumluluk meselesi...
"Mesela ben televizyona çiziyorum, dergiye çiziyorum, gazeteye çiziyorum. Mesela her birine ayr standard m var. Televizyona çizdi imde çok daha k s tl yorum kendimi ama dergiye çizdi imde daha rahat m. Çünkü onun okuyucu kitlesi daha bana yak n. Televizyondaysa son derece geni kitle, aniden t k diye insanlar n önüne geliyor. Sen orada imdi her eyi çizemezsin, çizmiyor olman laz m..."
Güçlü bir görüntünün, esprili bir ekilde aktar ld zaman yaz dan çok daha uzun süre ak llarda kald n vurgulayan Memecan için iyi bir karikatürde 3 unsur önemli: Komedi, do ru bir mesaj ve iyi bir çizgi...
"Bunlar aras nda herhalde en önemlisi çizgi. Çünkü bir müddet sonra o kadar rahat çiziyorsunuz ki, sizin çizdi iniz okuyucunuza göre iyi olmu oluyor. Do ru mesaj için de, kendinizi geli tiriyor olman z laz m. Tamam ben karikatür çiziyorum, çok da komik adam m diyip her eyi çizerseniz oluyor de il. Hassas konulara dokunuyorsunuz. Onun için bilgili olman z laz m, kültürlü olman z laz m, dünyay s k takip ediyor olman z laz m. Yani bu i böyle cahil cahil yap lacak bir i de il. Komik olmak için de, o da çaba gerektiriyor. Çünkü komiklik anlay da nesilden nesle de i iyor. Yeni gelen nesil farkl eylere gülüyor. Onun için o nesli de anl yor olmak laz m..."
Teknoloji geli tikçe karikatüristin yapaca i lerin de artt n söyleyen Salih Memecan¡¦ n yeni projeleri, cep telefonlar na karikatür göndermek ve karikatürleri için elektronik kartlar haz rlamak...
Haberi G nder
Yaz c in
|
1942¡¦den bu yana güvenilir haber
