Cô con gái 17 tui ca bà Sarah Palin, ngi c ng Cng hòa c ra tranh chc phó tng thng Hoa K, Bristol Palin là mt trong 750,000 thiu n M mang thai mi nm. 4 trong s 5 các v mang thai này là ngoài ý mun. a s các trng hc ca Hoa K có mt hình thc các lp hc giáo dc v sinh lý cho hc sinh, ch yu tp trung vào s gi gìn và ngn nga các bnh lây truyn qua ng tình dc, mc dù cng có mt s lp hng dn thông tin v vn tránh thai. Nhng các áp lc xã hi và vn hóa thng là các yu t áng k hn trong vic các thiu n có quan h tình dc và mang bu. Các bc ph huynh và các nhà giáo dc ang i tìm các phng sách ngn chn vic các thiu n còn nh tui mang thai. Biên tp viên Grace Hood ca ài VOA có bài vit v mt phng hng mi m ang c th nghim Denver, Colorado.

Con gái bà Sarah Palin, Bristol Palin, 17 tui ang mang thai và bn trai Levi Johnston

Làm m không h là chuyn d dàng, nhng vì là mt bà m trong tui còn nh, cô Felicia Barajas ã phi ln sm. Cô mi ch c 17 tui khi sinh a con gái là Zoe. Cô nh li khi ó, cô ã rt nn lòng khi ngh n vic nuôi dy mt tr s sinh khi cô vn coi mình là mt a bé.

Cô Barajas nói: “Thc là rt khó khn. Tôi không bit c mình s phi làm gì và không bit c mi chuyn s c thu xp th nào. Ngh n mang bu qu là áng s.”

Hai nm ri sau, cô Barajas ã là mt gng mu ca s thành công. Cô tt nghip trung hc vào tháng 5 và d nh vào i hc mùa thu này. Cô nói mt s h tr ca gia ình và ngi bn tình – cha ca Zoe – ã giúp cô i úng hng.

Cô Barajas nói: “Cha ca Zoe ã can d rt nhiu. Anh y là h thng h tr chính ca tôi – anh y ã khích l tôi li trng. M và bà ca tôi sn sàng trông cháu và gii áp các thc mc cho tôi. H khuyên nh tôi, tht là iu áng quý.”

Nhng câu chuyn ca Zoe không phi là l thng. Mang thai là mt lý do chính khin nhiu em gái b hc. Cha y 1/3 các em mang bu tr li nhà trng. Thông thng thì nhng em gái này cùng vi con cái ca các em kt cc ri vào cnh nghèo khó hay phi nh vào tr cp an sinh xã hi.

Ngi gc M Latinh có t l cao nht v thiu n mang bu và t l sinh con con nht trong các sc tc thiu s Hoa K, gn nh gp ôi con s trung bình toàn quc. Ti Denver, ngi M gc Latinh có khon 80 phn trm các bà m còn trong la tui t 15 n 17.

Chng trình Hp tác Tránh thai trong tui Thiu niên ca Denver t trng tâm vào vic thay i các s liu thng kê va k.

Vào mt bui ti, có khong 35 thiu n và cha m các em này t tp d mt bui tic do t chc Latinas of Vision t chc. ây là mt b phn hot ng sau gi hc ca Chng trình Hp tác Tránh thai. Gp chung li, có 6 t chc bt v li h tr cho các em gái ã kt hp lc lng m các lp hc, các bui hi tho và tho lun trong lp vi s tham d ca ph huynh, tt c nhm mc ích ngn tránh vic các thiu n gc Latinh tr thành các bà m.

Bà Kenia Morales là mt phi hp viên cho t chc Latinas of Vision. Bà nói rng chng trình ca bà em li thông tin ca ngi M gc Latinh dành cho ph n M gc Latinh – mt thành t chính n vi mc tiêu này.

Bà Morales nói: “Là ngi gc M Latinh, chúng tôi có th nói chuyn vi các thiu n M gc Latinh. ó là iu tuyt i cn thit, mt cng ng phc v cho các cng ng.”

Chng trình vt qua trình giáo dc gii tính c bn, dy cho các thiu n cách phát biu trc công chúng và ch ngha hot ng tích cc. Trong nm hc va qua, các thành viên ca t chc Latinas of Vision ã n nói chuen ti mt cuc iu trn ca mt hi ng qun tr trng hc a phng ng h vic phân phát bao cao su tránh thai và t chc mt hi ch vi ch tránh thai ti trng hc này.

Cô hc sinh trung hc Diane Amaya c nuôi dy bi mt bà m còn tui thiu niên. Cô cho bit chng trình này dy các bài hc rt có giá tr.

Cô Amaya nói: “Trong các bài hc y có cách t bo v cho mình khi tôi sn sàng làm nhng vic mà ngi ln làm. Và dy v cng ng và nhng cách mà tôi có th giúp cng ng và tham gia vào sinh hot chính tr.”

Trong nm hc này, cô Amaya và các bn cô hy vng s n hành mt tp chí và tip tc nói chuyn v vic phân phát bao cao su tránh thai trong trng.

Nói chuyn thng vi tr em thng là iu d dàng, nhng m các cuc tho lun vi các bc ph huynh có th khó khn hn, theo bà Selene Garcia, giám c chng trình ph trách các cuc hi tho. Bà tha nhn rng tình dc là mt tài không thoi mái vi nhiu gia ình. Nhng i vi ngi M Latinh, có mt nn vn hóa ch yu theo Công giáo, thì chuyn này li c bit khó. Bà nói rng có nhiu ngi không bao gi tính n vic i mt vi thc t ca vic quan h tình dc trc hôn nhân.

Bà Garcia nói: “Ph huynh rt lo ngi bi vì nhiu ngi gc Mehico và h thng nói là “Mình là ngi quê mt làng xã nh bé và không th có chuyn này c. Tôi trông i cô ly chng và có con – theo úng tp tc xã hi ca mình.”

Bà Garcia cho bit bà khuyn khích ph huynh tho lun các giá tr vi con cái, nhng cng phi c vn cho các em nu nh chúng quyt nh có quan h tình dc sm.

Lúc i hc, Felicia Barajas ã c theo lp hc v gii tính nói v các bnh lây truyn qua ng tình dc – ch không nói v vic mang thai trong lúc tui còn nh – và cô t ý vui mng khi thy gii tr nay nhn c nhiu thông tin hn, nht là gii tr n ngi M gc Latinh. Theo li bà m tr tui ca cô, bt u các lp hc iu này càng sm càng tt.

Cô Barajas nói: “Tôi ngh cn phi bt u sm hn bc trung hc. Tôi thy nhiu bn trai và bn gái có quan h tình dc lúc còn nh hn na – vì vy úng ra phi bt u các lp y ngay t bc trung cp.”

Chng trình Hp tác Phòng chng – là mt chng trình th nghim 2 nm – ã hoàn tt nm hc u hi tháng 5 va qua, và s công b các s liu v tin b ca chng trình vào cui tháng này.