Trung Qu c l p l i yêu c u cho 17 ng i Uighur b Hoa K giam gi t i V nh Guantanamo Cuba c tr v cho Trung Qu c. Nh ng ng i này thu c nhóm H i giáo thi u s sinh s ng vùng tây b c Trung Qu c. Gi i h u trách M ã quy t nh là không còn xem nh ng ng i này là chi n binh ch, nh ng các bên liên h ang tranh ch p v v n là s a nh ng ng i này t i n c nào sau khi h c th ra kh i tr i giam. T B c kinh, thông tín viên Stephanie Ho c a ài VOA g i v bài t ng thu t chi ti t sau ây.
Phát ngôn viên B Ngo i giao Trung Qu c T n C ng
Gi i h u trách M ã b t nh ng ng i Uighur này t i Afghanistan và Pakistan cách nay h n 7 n m, cùng v i nh ng nghi can kh ng b khác.
Gi ây, gi i h u trách M mu n tr t do cho 17 ng i này sau khi xác nh là h không ph i là chi n binh ch. Nh ng v n gay go là sau khi c th thì h s i âu.
N m 2006, gi i h u trách Hoa K ã th 5 ng i Uighur ra kh i tr i giam Guantanamo và a h t i Albanie.
Tuy nhiên, gi ây chính ph c a T ng th ng Bush g p ph i khó kh n trong vi c tìm ki m m t n c th ba s n lòng nh n nh ng ng i H i giáo Trung Qu c này. Tòa B ch c e r ng nh ng ng i này có th b tra t n n u c giao tr cho Trung Qu c.
Phát ngôn viên B Ngo i giao Trung Qu c T n C ng nói r ng s lo ng i v vi c bách h i là thi u c s .
Theo l i ông T n C ng, ch có nh ng ng i có thiên ki n m i e r ng nh ng ng i Uighur s b tra t n n u c tr v Trung Qu c. Ông nói thêm r ng Trung Qu c là n c theo ch ngh a pháp tr và lu t pháp Trung Qu c nghiêm c m nh ng hành vi tra t n.
Ông T n C ng c ng tuyên b r ng Trung Qu c xem 17 ng i Uighur ó là thành viên c a Phong trào H i giáo ông Turkestan - m t t ch c mà c Hoa K l n Liên hi p qu c u xem là m t t ch c kh ng b .
Ông T n C ng nói r ng vì lý do ó mà nh ng ng i này c n ph i b xét x , và ông hy v ng là Hoa K s tuân hành ngh a v và th c thi cam k t ch ng kh ng b b ng cách giao tr nh ng nghi can này cho Trung Qu c.
Hôm qua, m t tòa th ng th m liên bang M ã t m th i ng n ch n m t án l nh c a m t th m phán ra l nh cho gi i h u trách M th nh ng ng i Uighur ó ngay trên lãnh th Hoa K . Phán quy t ng n ch n này c ban hành d a theo yêu c u c a chính ph c a T ng th ng Bush và ra l nh tòa d i cho chính ph M có thêm ít nh t là m t tu n trình bày l p lu n c a mình.
Phán quy t c a tòa th ng th m c loan báo m t ngày sau khi m t th m phán tòa s th m ra l nh cho chính ph tr t do cho 17 ng i Uighur vào ngày th sáu tu n này, vì h không e d a t i n c M .
Nh ng ng i Uighur này thu c nhóm H i giáo thi u s t nh tân C ng c a Trung Qu c. B c Kinh ã tr n áp nh ng ng i mà h cho là nh ng ph n t tranh u b o ng òi c l p cho Tân C ng. Hành ng tr n áp này b ng i Uighur t cáo là nh ng v àn áp thô b o.
V án c a nh ng ng i Uighurs n m trong s m y m i v án ang c các th m phán liên bang xem xét sau khi T i cao Pháp vi n a ra m t phán quy t h i tháng 6, cho r ng nh ng ng i n c ngoài b giam Guantanamo có quy n n p n ki n lên các tòa án dân s M ch ng l i quy t nh giam gi h .
Nghe Live
G i cho b n
B n in
