Hôm th nm Hoa K tuyên b rng vic ca Bc Triu Tiên cm các thanh sát viên quc t i vào khu vc lò phn ng ht nhân Yongbyon là iu 'áng tic', nhng 'có th o ngc'. B trng Ngoi giao Hoa K Condoleezza Rice nói rng chính quyn ca Tng thng Bush ang duyt xét li tình trng các cuc àm phán ht nhân vi Bình Nhng. T B Ngoi Giao Hoa K Thông tín viên ài VOA David Gollust tng thut v vn này nh sau.

Ngi phát ngôn B Ngoi giao Sean McCormack

Các quan chc M bày t quan ngi v bc hành ng mi nht ca Bc Triu Tiên - dng nh là mt bc thoái b trong các cuc àm phán 6 nc v chng trình ht nhân ca Bc Triu Tiên. Tuy nhiên h nói rng Bình Nhng cha có hành ng nào nhm phá v tin trình này.

Hôm th nm C quan Nguyên t nng Quc t cho bit h ã c Bc Triu Tiên loan báo là các thanh sát viên thuc c quan nguyên t nng theo dõi tin trình vô hiu hóa Lò phn ng ht nhân Yongbyon, ã b cm không c vào khu vc này.

T tháng 8 n nay, Bc Triu Tiên ã có nhiu hành ng i ngc li nhng cam kt gii gii ca h theo tha thun ã t c, trong các cuc àm phán 6 nc hi nm ngoái. Theo tha thun này Bc Triu Tiên phi bãi b chng trình phát trin ht nhân i li h s nhn c vin tr và các quyn li v ngoi giao.

Tin trình àm phán do Trung Quc bo tr ã b b tc do cuc tranh chp v k hoch kim chng các c s ht nhân c Bc Triu Tiên kê khai.

Bc Triu Tiên lp lun rng Hoa K không gi li ha xóa tên nc này ra khi danh sách các quc gia bo tr khng b sau khi h ã np bn kê khai v ht nhân. Trong khi ó các quan chc M cho bit vic xóa tên Bc Triu Tiên ra khi danh sách còn tùy thuc vào vic có th t c mt k hoch kim chng chp nhn c hay không.

Ti mt cuc hp báo hôm th nm, Ngi phát ngôn B Ngoi Giao, ông Sean McCormack nói rng ông không mun gim nh tm quan trng ca hành ng mi nht ca Bc Triu Tiên, tuy nhiên ông nói rng din bin này không phi là bc chm dt.

Phát ngôn viên McCormack nói: “Trong khong chng mt tháng qua ngi Bc Triu Tiên ã thc hin nhiu bc mà chúng ta xem là không tích cc, không hu ích và chc chn là không y mnh tin trình gii gii ht nhân trên bán o Triu Tiên - mà thc ra còn i ngc li các bc mà h ã thc hin và ã cam kt s thc hin trc ây. Tt c các hành ng ó nói lên rng, nhng gì h làm cho n gi này u có th o ngc.”

Ông McCormack nói rng các thanh sát viên M vn còn trong thành ph Yongbyon, mc dù ông không bit là h có b cm vào khu vc lò phn ng nh các thanh sát viên ca C quan Nguyên t nng Quc t hay không.

Trong tuyên b ngn a ra vi các phóng viên báo chí hôm th nm, B trng Ngoi giao Hoa K Condoleezza Rice nói rng chính quyn ca Tng thng Bush ang duyt xét li tình trng ca các cuc àm phán ht nhân vi Bc Triu Tiên.

Tun trc, trng oàn ca Hoa K tham gia àm phán 6 bên, ông Christopher Hill, ã i thm Bc Triu Tiên trong 3 ngày, theo li mi ca chính ph Bình Nhng, tho lun v tin trình này.

B Ngoi Giao Hoa K mô t các cuc tho lun này là hu ích, tuy nhiên không cho bit liu Bc Triu Tiên có a ra các ngh nào h quay li vi tin trình ã thc hin trc ây hay không.

Trong mt din bin khác liên quan n Bc Triu Tiên, Ngi phát ngôn McCormack cnh báo Bình Nhng ng hành ng gây cng thng trên bán o Triu Tiên; cnh báo c a ra trong bi cnh có tin nói rng hai min Nam và Bc Triu Tiên ang xích mích vì các v th tên la ca Bc Triu Tiên.

Trong tun này Bc Triu Tiên ã bn th nghim các tên la tm ngn trong vùng bin Hoàng Hà, và cáo buc các tàu hi quân ca Nam Triu Tiên -  dng nh ang theo dõi các cuc th nghim –vi phm hi phn Bc Triu Tiên.

Bc Triu Tiên ã cho thy có th s còn có thêm các v th nghim tip theo sau na.

Ông McCormack nói rng Bc Triu Tiên b cm th nghim tên la n o tm xa chiu theo mt ngh quyt c Hi ng Bo an Liên hip quc thông qua sau khi Bc Triu Tiên th nghim mt võ khí ht nhân vào nm 2006.